روانشناسی رنگ ها

روانشناسی رنگ

تأثير روانشناسی رنگها در اشخاص مختلف مورد توجه دانشمندان بوده اسـت؛ مـثلاً ثابت شده كه اتاقهاى آبى در بيمارستانها يا شيشههاى آبى رنگ روى بيماران تـأثير مثبتـى بهجاى مىگذارد و يا رنگهاى سبز و آبى خستگى را كاهش مىدهند. رنگهاى سبز و آبـى از رنگهاى سردند و آبى رنگ آرامش است

. رنگهاى بنفش و ارغوانى از رنگهاى مجلل و فاخرند و بنفش رنگ وقـار و عفـتنفـس اسـت. قرمز تيره و بنفش تيره و سياه قابليت ديد كمترى دارند و فضا را محـدودتر نشـان مـى دهنـد. قرمز سمبل زندگي، قدرت و نشاط است اما براى اشخاص عصبى مناسب نيست. نارنجى سمبل انرژى است و ليموئى اشتهاآور است و براى اشخاص عصبى مناسب مى باشد.

رنگ سـبز و آبـى توأماً باعث شادى مى شوند، براى همين است كه دريا و سبزه موجـب تسـكين اعصـاب و رفـع خستگى روان است. تلفيق رنگ سياه، و زرد تأثير بصرى زيادى دارد و براى مشخص كردن موانـع و محـدوده هـاى خطر استفاده مىشود. در روانشناسى نوين، رنگها يكى از معيارهاى سنجش شخصيت بهشمار مىآيند؛ چـرا كـه هـر يك تأثير خاصى در روح و جسم هر فرد باقى مىگذارند و نشانگر وضعيت روانى و جسـمى وى هستند انسان از روزگاران دور تحت نفوذ و تأثير رنگهاى پيرامون خويش بوده و در طى صد و چند سال گذشته كه صنعت رنگ سازى به اوج تحول خود رسيده، اين تأثير دو چندان شـده و در همه ي اركان زندگى انسانها رخنه كرده است. ايـن اسـتفاده روزافـزون از رنـگهـا تحـول زيادى در زمينه ي روانشناسى رنگ پديد آورده است

. رنگها سر شار از نيروهاي بس خارق العاده هستند. نيروهايي كه مانند هسـته هـاي انـرژي زا و گرما بخش، تماشاچي خويش را متاثر مي سازد . كه صرف نظر از تاثيرات منفي يا مثبت كه بر ضمير نا خود آگاه باقي مي گذارند.هنرمند خلاق نه تنها بايد در دنياي بيكران رنگها به سـير و سياحت بپردازد و توشه خويش را از تجربه هاي علمي آكنده سازد، بلكه همچنين لازم است تا مفاهيم رنگ را در كليه ابعاد بشناسد . اما مهمترين اين ابعاد كه اعتبار مفـاهيم زيبـا شناسـي رنگ متكي بدانهاست ابتدا شناخت رنگ به عنوان يكي از برجسته ترين عوامل تركيب بندي و ديگر قدرت رنگ در بر قراري ارتباط است كه بايد بدانيم.

سه دسته در آثار هنرمندان نقاش كه مفاهيم رنگ و ويژگيهاي رنگ را به كار مي برند اينها هستند: رنگ از نظر عناصري تجسمي براي توصيف موضوع اثر و خصوصـيات آن بـه كـار مـي رود. بـه همين دليل است كه پاييزي و زمستاني بودن يك منظره راهمراه با ويژگيهايش مي توان نشانداد.

از اين خصوصيت رنگي حتي مي توان در مورد يـك طبيعـت بيجـان و عناصـر ديگـر نيـز استفاده كرد. مانند آثار نقاشان طبيعت گرا كه توسط رنگ موضوع خود رابيان مي كنند . يوهانس ايتن بدون در نظر داشتن ارزشهاي استعاري و توصيفي رنگ از رنگ بـراي بـه تصـوير گذاشتن ارزشهاي دروني و زيباييها و تاثيرات خود رنگ استفاده مي كنند.

از ايـن خصوصـيات رنگ در بسياري از محصولات صنايع دستي و هنرهاي سنتي نيز استفاده مي شود. او نخستين فردي است كه در زمينه شناخت مفاهيم رنگ ، اصول و قوانيني وضع كرد كه تا به امروز به قوت و اعتبار خويش پابر جاست او در رابطـه بـا اينكـه آيـا يـك هنرمنـد بـراي درك مفاهيم زيبايي شناختي رنگ در يك اثر هنري بايد به آشنايي با يـك سلسـله اصـول و قواعـد مشخص آشنا باشد ميگويد: ” اگر شما بي آنكه در مورد تئوريهاي رنگها و مفاهيم اساسي آن مطالعه عميق داشته باشـيد و موفق شديد كه با استفاده از عامل رنگ آثار هنري بيافرينيد ، پس شيوه خويش را دنبال كنيد ودر پي دست يافتن به تئوريهاي جديد رنگ خود را سر در گم نكنيد اما اگر شكست خود را در زمينه خلق آثار برجسته هنري آن را ناشـي از بـي تجربگـي و عـدم آشنايي با مفاهيم و تئوريهاي رنگ مي دانيدپس لازم است كه به مطالعه عميـق و گسـترده در اين راستا دست بزنيد .” از نظر ايتن رنگ خود زندگي است و مفهوم آن به همان گستردگي مفهوم زندگي است.

معني و مفهوم رنگ ها

از قديم رنگ ها داراي مفاهيم شناخته شده اي بوده اند. در پيش و پـس از اسـلام رنـگ سـبز نشان بني هاشـم بـود و بعـدها نشـان علويـان شـد چـرا كـه ايـن رنـگ را نشـانة معصـوميت مي انگاشتند. عباسيان رنگ سياه را نشانه وقار مي دانستند و از اين رو لباس سياه مي پوشيدند. بعد ها سـبز و سياه نشانه سادات و علماي شيعه شد. از زمان هـاي دور سـفيد نشـانه صـلح و سـرخ نشـانه خونخواهي و انقلابي گري بوده است و هنوز هم اين رنگ ها مفهوم خود را در بسياري از كشور هاي جهان حفظ كرده اند. رنگ ها بر عادت هاي خريد مردم نيز تأثير مي گذارند. قرمز متمايل بـه نـارنجي، سـياه و آبـي سير خريداران را به خود جذب مي كنند. صورتي، آبي متمايل به خاكستري، آبي روشـن وآبـي تيره خريداران پولدار را به خود جلب مي كنند. صورتي كم رنـگ و آبـي آسـماني افـراد آرام و مطيع را به خود جذب مي كنند. در اينجا با معني و مفهوم رنگ ها و نيز تأثير آن ها در حالت ها، فعاليت ها و احساس انسان و بسته بندي غذاها آشنا خواهيد شد .

روانشناسی رنگ قرمز

قرمز نشانه عشق، خطر، نيرو و نشاط است. رنگ قرمز نماد و نشانه اميد به زندگي، اشـتياق بـه فعاليت، شجاعت، اراده قوي و آرزوهاي بزرگ،گرمي، قدرت، جنگ، هيجان، تظاهر، آتش، خون، هواي نفس، خشم و برانگيختگي است. قرمز انرژي دهنده و محرك بسيار نيرومندي اسـت. بـا ديدن رنگ قرمز تپش قلب و فشار خون افزايش مـي يابـد. رنـگ قرمـز چنـد حـس را توامـان تحريك مي كند.كودكان اغلب به رنگ قرمز علاقه دارند. قرمز داراي قابليت رويت بالايي اسـت و همواره توجه بيننده را به خود جلب مي كند. در چين رنگ قرمز نشانه جشـن و خوشـبختي است ودر بسياري از مراسم فرهنگي از آن استفاده مي شود. در اين كشور قرمز رنگ خلـوص و پاكي است. در بسياري از پرچم هاي كشورها اين رنگ ديـده مـي شـود.در غـرب قرمـز نشـانه خوش اقبالي است.

قرمز در كنار ساير رنگ ها معناي متفاوتي دارد. در آمريكا قرمز و سبز نشان كريسـمس اسـت. در بسياري از فرهنگ هاي شرقي قرمز در كنار سفيد به معنـاي خوشـحالي اسـت. در آمريكـا چنانچه قرمز در كنار صورتي قرار گيرد دلالت بر روز عشق ورزي دارد. در سنگاپور رنـگ قرمـز به معني موفقيت و خوشحالي است.

رنگ قرمز براي نمايشگاه هاي خودرو، مكان هـاي فـروش حيوانـات اهلـي، سـاندويچ و پيتـزا فروشي ها و رستوران ها رنگ خوب و مناسبي است، بهتر اسـت در رسـتوران هـاي بـزرگ بـه همراه رنگ هاي آرامش بخش نظير سبز و سفيد استفاده شود ولـي اسـتفاده از ايـن رنـگ در مراكز درماني و بيمارستان ها توصيه نمي شود چون تداعي كننده رنگ خون است.

 

 روانشناسی رنگ نارنجي

نارنجي نشانه طراوت و شادي ،گرمي، اشتياق و علاقه زياد و جـديت در كـار اسـت. ايـن رنـگ دستگاه عصبي را تحريك مي كند و موجب شفافيت و روشني ذهن مي شود و محـرك اشـتها است. رنگ نارنجي حافظه را تحريك مي كند.جريان اكسيژن رساني به مغز را افزايش مي دهد. اين رنگ اثر شديدي در جذاب كردن و فروش محصولات غذايي دارد. رنگ نـارنجي همچنـين بيان گر كيفيت عالي محصول است. جوانان بيشتر از ساير گروه هاي جامعه به اين رنگ توجـه مي كنند

. در مذهب پروتستان به رنگ نارنجي توجه مي شود. اين رنـگ در هنـد و مكزيـك رنـگ مـورد علاقه مردم است. در آمريكا كالاهاي ارزان قيمت به رنگ نارنجي هستند. در بعضي از فرهنـگ هاي شرقي نارنجي نشانه تجمل و نيز نعمت و بركت است. رنگ لبـاس روحـانيون بـودايي نيـز نارنجي است.

روان شناسی رنگ زرد

قرآن كريم رنگ زرد روشن را رنگي شادي بخش ناميده است (بقره:69 .)زرد اعصاب را تقويـت كرده، ذهن را به تحريك وا مي دارد. زرد اعصاب حركتي را فعـال و در عضـلات انـرژي توليـد مي كند. زرد در بيشتر كشورها مفهوم خوشحالي و مطلـوب بـودن را دارد. زرد رنگـي مناسـب براي نمايش تابناكي و درخشندگي ، خوشحالي، خوشرويي، سرزندگي، راحتي و خوش بيني در آگهي هاست. اين رنگ قابليت رؤيت بالايي دارد. نشانه هدايت و روشني، نور، تحرك، پيشرفت و آغاز فعاليت است. مناسب استفاده در صنايع آموزشي است همچنين زرد، رنگ احتياط است. در آسيا رنگ زرد نشـانه تقـدس و پرهيزكـاري اسـت. در كشـورهاي مسـيحي زرد نشـانة نـور خورشيد و دانايي است. در مالزي كه جمعيت آن مخلوطي از مالايي ها، هندي ها و چيني هـا است رنگ زرد دلالت بر خاندان پادشاهي دارد و طلايي نشانة عمر زيـاد اسـت. در سـنگاپور ازرنگ زرد در طراحي بسته بندي غذاها نبايد بهـره گرفـت. كـاربرد بـيش از حـد زرد در بسـته بندي، مصرف كننده را از محصول دور مي كند.

 

روانشناسی رنگ سبز

رنگ سبز چون در طبيعت زياد ديده مي شود نشانه باروري، تـازگي، ايمنـي و كاميـابي اسـت. رنگ سبز نماد زندگي، جواني، پول، نوگرايي، پشتكار، غرور، عزم استوار، اميد و قدرت است. در فرآورده هاي كشاورزي رنگ سبز بسته بندي دلالت برطبيعي بودن و ارگانيك بودن آن اسـت. سبز در آمريكا به معني ثروت است. از اين رو بسياري از شركت هاي بزرگ مواد غذايي آمريكـا از رنگ سبز در بسته بندي ها و بر چسب هاي محصولات خود اسـتفاده مـي كننـد. در چـين رنگ سبز دلالت بر فريب كاري و تقلب دارد. از اين رو در طراحي بسته بندي هايي كـه راهـي اين كشور خواهند شد بايد از اين رنگ پرهيز كرد.تحقيقات انجام شده در فرانسه حـاكي از آن است كه رنگ سبز، رنگ مناسبي براي بسته بندي در اين كشور نيست. در بعضي از كشور هاي گرمسيري رنگ سبز نشانه خطر است. در كشور هاي اسلامي رنگ سـبز نشـانه اسـلام اسـت و فرآورده هايي كه در طراحي بسته بندي شان از رنگ سبز استفاده شده باشد با اقبـال عمـومي مواجه مي شوند

در مسيحيت رنگ سبز به معناي اميد و شادي است. در آمريكا ايـن رنـگ بـه معنـاي ايمنـي، سازگاري با محيط زيست و نشان كريسمس (همراه با قرمز) است. در مالزي اين رنگ به معناي طول عمر است.سبز رنگي است كه انسان را آرام مي كند، درد را كاهش مـي دهـد و احسـاس امنيت ايجاد مي كند. رنگ سبز نشانه حركت و به جلو روندگي اسـت، همچنـان كـه در چـراغ راهنمايي و رانندگي نیز اين معنا ديده مي شود.

روانشناسی رنگ آبي

رنگ آبي در طبيعت زياد ديده مي شود. از اين رو نشـانه آرامـش وپـاكي اسـت.آبي در انسـان احساس آرامش، راحتي، آسودگي ايجاد مي كند. رنگ آبي نشانه رضايت خاطر و حسن رابطه با دوستان و نزديكان است و همچنين نشانه زيبايي، عقـل، صـداقت و اعتمـاد اسـت. رنـگ آبـي اشتهاي انسان را كم مي كند. از اين رو در رستوران ها از اين رنگ نبايد اسـتفاده شـود. رنـگ آبي ضربان قلب را كم مي كند و دماي بدن را كاهش مي دهد. اين رنگ چون به طور طبيعـي در مواد غذايي وجود ندارد چنانچه در بسته بندي مواد غذايي آورده شود جـذابيت محصـول را كم مي كند. در آمريكا رنگ آبي محبوبيت زيادي دارد و نشانه صداقت و امانت است. از ايـن رو در نماد همه بانك هاي آمريكا از رنگ آبي استفاده مي شود. در چين رنگ آبـي نشـانه ابـديت است. براي يهودي ها اين رنگ مقدس است. در كشور هاي عربي رنگ آبي به معنـي ايمنـي و محافظت است. در كلمبيا رنگ بيشتر صابون ها آبي است. در كشور هاي مسـيحي رنـگ آبـي مفهوم صلح و بهشت را همراه دارد. در هنگ كنگ رنگ آبي مورد علاقة مردم نيست و نبايد از آن در طراحي بسته بندي غذاها استفاده كرد. رنگ آبي به مردم كمك مي كند كـه مشـكلات خود را با اعتماد به نفس حل كنند. استفاده از رنگ آبي در وسايل كاهش دهنده وزن مناسـب است. اين رنگ نشانه وقار است و رنگ مورد علاقه خانم ها و آقايان اسـت. ايـن رنـگ مناسـب شركت هاي مسافرتي، شركت هاي آب، دفتر پزشكان، داروخانه ها و متصـديان و فروشـندگان لوازم پزشكي، هتل ها، روان شناسان و بسته بندي لوازم كاهش وزن است.

روانشناسی رنگ سياه

سياه نشانه قدرت، مرموزبودن، رسمي بودن و وقار است. در بسياري از فرهنگ هـا رنـگ سـياه نشانة نفي زندگي، بي علاقگي، بد بيني، ناباوري، سوگواري و عزاداري است. سياه رنگ متحبر است و مشتريان را از به روز شدن با فناوري باز مي دارد. ايـن رنـگ انتخـاب خوبي براي فروشگاه هاي موسيقي، حقوقدانان، حسابداران، فروشگاه هاي لـوازم الكترونيكـي و لاستيك فروشي هاست.

روانشناسی رنگ سفيد

سفيد نشانه تقوا، بي گناهي، تازگي، صـلح، پـاكي، كمـال، معنويـت و سـادگي اسـت. ايرانيـان باستان عقيده داشتندكه فرشتگان لباس سفيد بر تن دارند. از ايـن رو ايـن رنـگ مـورد علاقـه ايرانيان است. رنگ سفيد براي هندوها رنگ عزا و سوگواري است. در چين رنگ سفيد به معني مرگ است. در برزيل اين رنگ نشانه جلال و شكوه است. در كشورهاي عربي از رنگ سـفيد در بسته بندي در مواد غذايي بايد اجتناب شود. در آمريكا رنگ سفيد نشانه پاكي و خلوص اسـت.

در ايران رنگ سفيد انتخابي خوب براي فروشگاه هاي وسايل عروسي و ازدواج است، همچنـين براي امكانات پزشكي، دندان پزشكي، آشپزخانه ها، نانوايي ها، موزه ها، اماكن تاريخي، فروشگاه هاي وسايل بهداشتي، خشكشويي ها وخدمات بهداشتي مناسب است.

روانشناسی رنگ خاكستري

رنگ خاكستري نشانه فساد و تباهي است. از اين رنگ در طراحي بسـته بنـدي مـواد غـذايي و دريايي بايد پرهيز كرد. اين رنگ معناي گوشه گيري، بي تفاوتي، بي ميلي و عدم فعاليت است

روانشناسی رنگ ارغواني

ارغواني نشانه تشريفات و شكوه است. در بعضي از كشور هاي غربي ايـن رنـگ نشـانة دلتنگـي براي ميهن است. رنگ ارغواني بيشتر مورد توجه كودكان بخصوص دختر بچه ها است. اگر چه اين رنگ در بعضي از كشورها دلالت بر سوگواري و مرگ نيز دارد ولي در بسياري از فرهنگ ها نشانة نجابت و شرافت است. اين رنگ چون كم تر در طبيعت ديده مي شود اسـتفاده از آن در طراحي بسته بندي غذاهاي دريايي بايد با احتياط انجام شود. لئوناردوداوينچي معتقد بود كه رنگ ارغواني مي تواند قدرت تفكر انسان را تا 10 برابر افزايش دهد. اين رنگ قدرت تخيل را در كودكان افزايش مي دهد. در كشورهاي مسيحي رنگ ارغواني به معناي ثروت و توان گري است.در چين رنگ ارغواني يك رنگ بد يمن و بد اقبال است.

روانشناسی رنگ بنفش

اين رنگ در بسياري از فرهنگ ها به معني رنـج و همـدردي اسـت. اسـتفاده از ايـن رنـگ در طراحي بسته بندي مواد غذايي و دريايي توصيه نمي شود. بعضـي نيـز رنـگ بـنفش را نشـانه روحيه لطيف و زيبا پسندي مي دانند.

روانشناسی رنگ قهوه اي

قهوه اي نشانه راحتي و اعتماد است. در آمريكا استفاده از اين رنگ در طراحي بسته بندي مواد غذايي و دريايي با موفقيت همراه است. وجود رنگ قهـوه اي در بسـته بنـدي مـواد غـذايي در كلمبيا، باعث كاهش فروش محصول مي شود. در كشور هـاي غربـي قهـوه اي نشـانه فروتنـي است. قهوه اي نماد چوب، قهوه و محصولات برآمده از زمين اسـت. قهـوه اي رنـگ اعتمـاد، سـختي، خانواده دوستي، احتياج به امنيت و آسايش، قدرت، بلوغ و راحتي اسـت. رنـگ مناسـبي بـراي آهن فروشي ها، قهوه خانه ها، فروشگاه هاي صنعتي، غذا فروشي هـا، فروشـگاه هـاي پوشـاك مردانه،كابينت فروشي ها، ساعت فروشي ها و نجاري هاست.

 

 

علاقه ملت های مختلف به رنگ ها

در ژاپن رنگ هاي طلايي، سفيد، ارغواني، نقره اي و صورتي دلالـت بـر خوشـبختي و كيفيـت خوب محصول دارد

. در پاكستان رنگ هاي سبز و نارنجي مورد علاقه مردم است و استفاده از اين رنـگ در طراحـي بسته بندي مواد غذايي و دريايي توصيه مي شود

. ـ در ايران رنگ هاي سفيد، سبز و قرمز كه رنگ هاي پرچم ملي است در طراحي بسته بنـدي مواد غذايي ارجحيت دارند

. ـ در سنگاپور رنگ هاي قرمز، قرمز و نارنجي، و قرمز و سفيد دلالت بر موفقيـت و خوشـبختي دارد.

– در انگلســتان و فرانســه رنــگ هــاي ســفيد، قرمــز و ارغــواني مــورد علاقــه مــردم اســت

. ـ در آلمان و بلژيك رنگ هاي زرد و قرمز و در دانمارك و كانادا و اطريش رنگ هـاي سـفيد و قرمز ارجحيت دارند.

ـ در فنلاند و يونان رنگ هاي سفيد و بنفش و در نروژ و هلند رنگ هاي سفيد، قرمز و بـنفش مورد علاقه مردم هستند.

ـ در ايرلند رنگ هاي سفيد، سبز و نارنجي و در اسپانيا رنگ هاي زرد و قهـوه اي مـورد توجـه مردم قرار دارند

. ـ مردم روسيه به رنگ هاي سفيد، آبي آسماني و نارنجي توجه مي كنند.

كاربرد رنگ در ارگونومي

رنگ ها بخشي از زندگي ما هستند. تأثير رنگ بر زندگي بيش از حد تصور انسـان اسـت، تنهـا گوشه اي از اثر آن را در روحيات، كار، خسـتگي، حـوادث، هنـر و ادراك انسـان مشـاهده مـي كنيم. باتوجه به اثرات بسيار رنگ در سيستم هـاي مختلـف و نقـش آن در طراحـي و توسـعه سيستم هاي انساني، ارگونـومي و مطالعـه ي ويژگـي هـاي رنـگ هـا، اثـرات آن بـر انسـان و روانشناسي او و فرآيند دريافت و تحليل رنگ ها، براي مهندسان صنايع و طراحان سيستم هاي صنعتي-خدماتي لازم است. پژوهش دانشمندان نشان مي دهد، رنگ ها همان گونه كه بـر روح و روان آدمي تأثيرات گوناگوني مي گذارند، جسم او را نيز تحت تأثير قرار مي دهند. برخي از روانشناسان عقيده دارند رنگـي كـه برگزيـده و دلخـواه كسـي اسـت ميتوانـد گويـاي خصوصيات اخلاقي و روانشناسي او باشد. نوشتار زير چكيده اي است كه بر اساس اين نظريه و پس از سالهاي پژوهش نگاشته شده است.

قرمز: خوش قلب اما خودپرست اين رنگ مظهر شدت و زياده روي است كـه گـاهي در جهـت مخالف آن است. قرمز رنگ عشق و تنفر و فداكاري و خشونت و خون و آتش. كسي كه به ايـن رنگ علاقه دارد هرگز نمي تواند در زندگي بي تفاوت باشد. اين گونه اشخاص تند و سركش و در عين حال فعال و شجاع و كمي عجول هسـتند. احتمـال شكست به خصوص در عشق براي آنها فراوان است. قضاوتهاي عجولانه و ناگهاني در مورد ديگران اغلب سبب از بين رفـتن دوسـتي هايشـان مـي شود، با آن كه در عشق كاملاً فداكارند اما اگر روزي حوادث بر وفق مراد نباشـد بـدون تفكـر و جويا شدن علت مي جنگند. دو عيب بزرگ خودپرستي و عدم كنترل، در نفس آنهاست و دو صفت ممتازشان خوش قلبي و حس بزرگ طلبي است. به طور كلي دوستداران رنگ قرمز داراي خصوصيات متضادي هستند.

صورتي: مورد علاقه ديگران رنگ صورتي درواقع همان قرمز است كه كمرنگ شده باشـد. اگـر به اين رنگ علاقه داريد تمام صفات رنگ قرمز را كمـي ملايمتـر دارا مـي باشـيد، بـا گذشـت هستيد و در عشق، تندي نشان نمي دهيد. ديگران را خوب درك مي كنيد و با اطرافيان خود با ملايمت و لطف رفتار مي كنيد و به دليـل نشاط و شادابي تان مورد علاقه اطرافيان خود هستيد. آنهايي كه به اين رنگ علاقه دارند اغلب شكستها، خشونتها و دشواري هاي زنـدگي را تحمـل كرده اند و با مشكلات فراوان مواجه شده اند.

آبي: نظم، پشتكار، تنهايي رنگ آبي از رنگهايي است كه طرفداران زيادي دارد. اگر به اين رنگ علاقه داريد، كاملاً مي توانيد هوس و احساسات و هيجانات خود را كنتر ل كنيد. ظاهر آرام شما ديگران را وادار مي كند كه به شما احترام بگذارند و دوست داريد پيوسته مورد احترام و ستايش ديگران قرار بگيريد. در خريد و پوشش لباس قناعت مي كنيد و به علت شرم و حيا و گاه غـروري كـه داريـد ميـل داريد اغلب تنها باشيد. حماقت و عدم فهم ديگران شما را كسل مي كند و كساني كـه از نظـر هوش و فهم بر شما برتري دارند شما را ناراحت مي كنند. كارهاي خود را از روي نظم و ترتيب و بر پايه قواعد معيني انجـام مـي دهيـد. يكـي از صـفات مشخص شما پشتكار شماست

ارغواني: رنگ عارفها و روانگران رنگ اسرارآميز و باشكوهي است. دوستداران اين رنگ پيوسته مجذوب زيبايي ها و ظرافتها مي شوند و مغرور و اجتمـاعي هسـتند. معاشـرت بـا ايـن دسـته لذتبخش است كه امور معنوي بيشتر مي پردازند. ارغواني رنگ مورد پسند عرفا نيز هست!

قهوه اي: قابل اعتماد اگر رنگ قهوه اي را دوست داريد كاملاً مي توان روي شـما حسـاب بـاز كرد. باثبات و مقدس، شاعرپيشه وكمي فيلسوف ماب هستيد.به ندرت تغيير عقيده مي دهيد و با آن كه كمتر تصميم مـي گيريـد امـا هـر بـار كـه تصـميمي بگيريـد آن را بـه مـورد عمـل مي گذاريد.شما كاملاً در نگهداري پول و اسرار ديگران قابل اعتماد هستيد. ميل داريد پيوسـته در عالم خودتان باشـيد و گـاهي اوقـات بـا اطرافيـان خـود رفتـار خشـونت آميـزي در پـيش مي گيريد. در عشق هرگز بدبين و تند نيستيد

خاكستري: احساس بي نيازي اين رنگ مظهر چشم پوشي از خوشي هاي دنياست. كساني كه به اين رنگ علاقه دارند اغلب در زندگي احساس رضايت مي كنند، خاكستري رنگ عقلا اسـت و جواناني كه به اين رنگ اظهار علاقه مي كنند درواقع خود را هم شأن و هـم طـراز اشـخاص كهنسال ميدانند و در زندگي احساس بي نيازي مي كنند. در عشق بر افراد مسن تر از خود تمايل دارند و اغلب كساني كـه از نظـر فكـر و ايـده بـه آنهـا برتري دارند خيلي آسان طرف توجهشان قرار خواهند گرفت.

پرتقالي: صداقت آري، هوسبازي هرگز رنگي است تركيبـي و آنهـايي كـه ايـن رنـگ را رنـگ دلخواه خود مي دانند متكي به نفس نيستند. اجتماعي و خوش خلقند و با مردم خـوب رفتـار مي كنند. نفوذ در اين گونه افراد مشكل است كسي كه آنها را دوست بدارد مي توانـد بـا او بـه آساني ازدواج كند. هوسباز نيستند و اگر با كسي دوستي كنند صداقت و فـداكاري دارنـد. اگـر افراد اين دسته با كسي كه خصوصيات اخلاقي خودشان را داشته باشد ازدواج كنند سـعادتمند مي شوند

سبز: كنجكاوي رنگ سبز طبيعت وتازگي است. اگر به اين رنگ علاقه داريـد زنـدگي بـا شـما آسان است. نقطه اشتراك فراواني با افراد علاقه مند به رنگ پرتقالي داريد روابط شما با ديگران بر پايه ي اصول و قرارداد است.

فيروزه اي: اسرارآميز و پند ناپذيردوستداران اين رنـگ اسـرارآميزند و احساسـاتي و كارهـاي شخصي خود را به خوبي اداره مي كنند. پشتكار دارند و باثباتند و به نصـايح ديگـران در مـورد كارهاي خود كمتر توجه دارند. فيروزه اي معمولا رنگ مورد علاقه ي خانمها است.

سياه: خوش ذوقي و ظرافت طبع اين رنگ بـرخلاف عقيـده ي همگـان رنـگ نوميـدي و عـزا نيست بلكه نشانه خوش ذوقي و ظرافت طبع است. اگر از دوستداران اين رنگ هسـتيد مسـلماً به شخصيت اطرافيان خود احترام مي گذاريد و براي آن كه ديگران را با ارزش و برجسته نشان دهيد از هيچگونه كمكي به آنها دريغ نمي كنيد و هرگز خود را به ديگران تحميل نمي نماييد همچنين عقايد و نظريات ديگران را به آساني مي پذيريد.

 

اثرات رنگ ها بر ادراك ما

همانطوركـه مـي دانـيم رنـگ برخلـق وخوواحساسـات انسـان هـا اثرمـي گـذارد،ازاين اثررنـگ بـه منظورراحتي وافزايش بهره وري كارگران درصنايع استفاده شده است.

تلاش هايي دراين راستاصورت گرفته تاازرنگ هاي جذّاب، متناسب با فضاي موجود،روشنايي محيط ونوع كاراستفاده كنند

. اطلاعات زيرچگونگي اثررنگ ها برادراك ما ازمحيط راشرح مي دهد:

اثررنگ براندازه اشيا:اشيا سبزوآبي بزرگترازاشيازردوقرمز به نظرمي رسد.

اثررنگ برفاصله اشيا:سطوح سبزوآبي دورتربه نظرمي رسند،سطوح زردوقرمزبه نظرنزديك مي آيند

. اثررنگ بر قابليت انعطاف اشيا:رنگ هاي باطول موج كوتاه(بنفش،آبي،سبز)يك شي راهمواربه نظر مي رسانند.رنگ هاي باطول بلند(زرد،قرمز)احساس نرمي وانعطاف راايجادمي كنند.

اثررنگ بر دماي اشيا:قرمز،زردجزورنگ هاي گرم ،سبزوآبي جزرنگ هاي سرد هستند

. اثررنگ بر سختي اشيا:قرمز،زرد،سفيدجزورنگ هاي سخت، آبي،سبز،سياه ازرنگ هاي نرم هستند

. اثررنگ بر وزن اشيا: اشيا با رنگ روشن به نظرسبك ترمي آيند.

رنگ هاي گرم و رنگ هاي سرد

رنــگ هــا در چرخــه ي رنــگ بــه آســاني بــه دو دســته رنــگ هــاي گــرم وســرد تقســيم مي شوند.قرمز،نارنجي،زرد وتركيبات دو به دو آن ها وحاضـر در دايـره رنـگ القاءكننـده گرمـا ،وسبز ،آبي ، بنفش وتركيبات دوبه دو آن ها حاضر در دايـره رنـگ ،بعنـوان رنـگ هـاي سـرد مي باشند،رنگ هاي گرم وسرد داراي ويژگي هايي هستند كه بـا آشـنايي و شـناخت آن هـا ، دامنه كاربرد اين نوع رنگها مشخص تر ميگردد. پاره اي از اين ويژگي ها عبارتند از: درجه حرارت رنگ ها تا حدودي به وجود رنگ ها در دنياي واقعي بستگي دارد. قرمز و نارنجي رنگ هايي هستند كه در آتش هستند . زرد رنگي است كه در نور خورشـيد وجـود دارد ، آبـي رنگي است كه در آُسمان ، در آب و يخ موجود است. در يك منظره تابستاني رنگهاي گرم قرمز ، زرد و نارنجي وجود دارند، در يك منظره زمسـتاني و برفي رنگهاي سرد آبي و بنفش حضور دارند. دو دسته رنگهاي گرم و سـرد از جهـت تـاثيري كه بر بيننده دارد ، كاملا متفاوت اند ولي بي ترديد استفاده از آنها به روحيه شما يا فضايي كه ميخواهيد فراهم آوريد، بستگي دارد. در كل اين نكته را بايد به ياد داشت كه رنگ هاي گـرم ، مثل رنگ قرمز ، به گونه اي خود را به بيننده نزديك ميكنند، گويي به سمت ما در حركت اند. درست بر خلاف آن رنگ هاي سرد مثل رنگ آبي ، فاصله و دوري را نمودار ميشوند. به همـين دليل رنگ هاي گرم ، رنگ هاي پيشرو نيز ميگويند زيرا چشم را به طرف خـود جلـب كـرده و نقشي برجسته در يك تصوير القاء ميكنند در حاليكه رنگ هاي سرد رنگ هـاي “دور شـونده” هستند كه تضاد مسافت را القاء ميكنند و نشان ميدهنـد. در نتيجـه ، رنـگ هـاي گـرم بـراي فضاهاي بسته و كوچك مناسب نيستند و اين نوع رنگ ها فضاها را كوچكتر نشان ميدهند ، اما رنگ هاي سرد محيط را بزرگتر نشان ميدهد. به كار بردن رنگ هاي گرم و سرد در كنار هم جازبـه زيـادي ايجـاد ميكنـد، بـه طـور مثـال ، گذاشتن يك گلدان نارنجي در زمينه يك ديوار آبي روشن سبب تشديد و نمايان شدن هـر دو رنگ مي شود. گذاشتن يك عنصر تزئيني آبي در مقابل ديوار قرمز نيز باعث آرام شـدن شـدت رنگ مايه قرمز مي شود.

رنگ هاي گرم تاثيري چون جريان مواد مذاب از دهانه آتـش دارد ، مهـاجم و توجـه برانگيـز ، رنگ گرم خودنما است و احساسات را برمي انگيزد. وجود رنگ گرم در محل كار آهنگ حركت را سريعتر مي كند. تركيب رنگ هاي گرم در كنار هم جسور، غني و زنده جلوه مي كند. طيف سبز تا بنفش كه شامل آبي و سايه هاي خاكسـتري اسـت ، رنـگ هـاي سـرد را شـامل ميشوند. اين رنگ ها همان تأثير سرما زايي را دارند كه نگاه كردن به تصوير آلاسكا ، در بيننده به وجود مي آورد . اثر اين رنگ ها نقطه مقابل اثر رنگ هاي گرم است . رنگ هاي گرم است. فعاليت متابوليسم بدن را كند مي كند ودر بيمارستان ها براي آرامش بيمـاران روانـي بـه كـار مي رود.

رنگ هاي سرد ،بيزاري ،بيهودگي و دل گيري را بيان مي كند.در عين حال بازتاب رنـگ هـاي سرد هميشه منفي نيست ،مجموعه اي از رنگ هاي سبز وآبي گاه احساس پاكيزه و جذاب فرو رفتن در يك آبگير خنك كوهستاني را تداعي مي كند .

هنگامي كه چشم ،رنگ زرد درخشنده اي را مي بيند ،پيام به مغز رسـيده ومغـز آن را ترجمـه مي كند ،سپس گرماي حاصل از نور خورشيد تداعي شده وحس گرمي منتقل مي شـود . ايـن مسئله با ديدن رنگ آبي ،به صورت برعكس اتفاق مي افتد .

پيرامون اين موضوع آزمايشات علمي بر روي دو گروه از افراد در يك رديف سـني ودر دو اتـاق مجزا ولي با شرايطي يكسان ويا طرح رنگ هاي متفاوت انجام پذيرفته است به اين ترتيـب كـه دانشمندان در يكي از اتاق ها تنها از رنگ هاي سرد و در ديگري از رنـگ هـاي گـرم اسـتفاده كرده اند. دماي هر اتاق در ابتدا يكسان بوده وبه مرور كاهش يافته است . نتايج ،اين گونه نشان داد ،افرادي كه در اتاقي با رنگ هاي گرم حضـور داشـتند ،در دمـاي 11 درجه سانتيگراد احساس سرما كردند در حالي كه افرادي كه در اتاقي با رنگ هاي سرد بودنـد ،در دماي 15 درجه سانتيگراد از سرماي موجود شاكي شدند

اين مسئله دليل خوبي براي وجود انرژي در هر رنگ وتأثيرات آن در حس دماي محيط است. براين اساس وبا توجه به خاصيت سردي وگرمي رنگ ،در هر آب وهوايي ميتوان كمبـود حـس دماي موجود را با رنگ جبران نمود. به عنوان مثال براي انتخاب طرح رنـگ اداري ، صـنعتي و مسكوني در منطقه اي با آب و هوايي سرد و زمستان هاي طولاني، استفاده از رنگ هـاي گـرم هم آرامش و آسايش فضا را افزايش ميدهد و هم حس گرما را در محـيط بـه وجـود مـي آورد، حال آنكه در مناطقي با آب و هواي گرم ، استفاده از رنگ هـاي خنثـي ،ملايـم و سـرد بسـيار مناسب است. موضوع جدي در مورد رنگ ، روانشناسي رنگ و تأثير آن بر روي محيط پيرامون است. انتخاب رنگ مناسب از نظر روحيه اي كه آن رنگ ايجاد ميكند، بسيار حائز اهميـت اسـت

و طراحـان حرفه اي از اين موضوع خيلي زياد استفاده مي كنند. به عنوان مثال، در فروشگاه كه قرار است مشتري هر چه بيشتر پول خرج كند، بايد رنگ و فضايي چشمگير به كار برد تا اجنـاس جلـوه مضاعف پيدا كنند و يا در يك سالن توليد كه كاركنان بايـد از پويـايي لازم برخـوردار باشـند، رنگ مناسب در فضاي سالن حضور داشته باشد. يا فضاي اتاق نشيمن كه قـرار اسـت محيطـي صميمي براي صحبت هاي خانوادگي باشد و اشتياق اعضاي خانواده را برانگيزد ، بايـد از رنـگ در خور برخوردار باشد. منظور از رنگ هاي گرم، رنگ هايي هستند كه احساس گرما، خورشيد را در ذهن بيننده زنده ميكنند. اين نوع رنگ ها را بيشتر در داخل ساختمان هايي مورد استفاده قرار مـي دهنـد كـه فقدان نور خورشيد را القاء و فقدان آن را جبران كنند. رنگ هايي كه مايه آبي در آنها باشد در ذهن انسان زمستان، يخ، برف و آب را متبادر مي سازد. در رنگ آميزي داخلي از اين رنگ ها به منظور بي اثر سـاختن تـأثير نـور زيـاد و يـا مسـتقيم خورشيد نيز استفاده مي شود. اگر از اين رنگ ها به طور صحيح استفاده نشود موجب انـدوه و كسالت و دلسردي در روحيه كاركنان خواهد شد. بر اساس آزمايشهايي كه يانش (yanesch (بر روي افراد زيادي به عمل آورده، مشخص شده است، افرادي كه رنگ سرد بر آنها غالب است داراي نگرشي انزواطلبانه نسبت به دنياي بيـرون هستند. سازگاري با شرايط و حالات جديد و ابراز احساسات آزادانه براي آنها دشوار اسـت. ايـن افراد از نظر هيجاني سرد و خوددار هستند. در رابطه ذهنيت و عينيت تأكيد آنـان بـر ذهنيـت است. به طور خلاصه ميتوان گفت كه شخصي كه رنگ گرم در او غالب اسـت در نظـام يـانش برونگرا و شخصي كه رنگ سرد بر او قالب است در نظام او درونگرا محسوب مي شود.

رنگ هاي خنثي

رنگ هاي خنثي در گستره اي از روشن تا تيره موجود هستند و رنگهـايي برگرفتـه از طبيعـت محسوب مي شوند . برف ،ابر ،گچ ،سنگ،خاك،زمين ،شن ،گرانيـت ،مرمر،چـوب ،بلوط،حصـير ،ذرت ،قارچ،آج ويا موا د مصنوعي مانند فلز ،شيشه ،سيمان و غيره از جمله موادي هستند كـه رنگ هاي خنثي را تشكيل مي دهند . رنگ هاي خنثي ،رنگ هايي هستند كه از ميزان زيادي رنگ سفيد برخوردار بوده ولي به هـيچ يك از رنگ هاي اوليه (قرمز،آبي وزرد ) وثانويه (سبز ،نارنجي وبنفش) متمايل نيستند. بـا ايـن تعريف رنگ هاي كم مايه مانند صورتي كمرنگ يا آبي آسماني جزء رنگ هاي خنثي محسـوب نمي شود ولي رنگ كرم يكي از رنگ هاي خنثي به حساب مي آيد . تركيب بندي رنگي با رنگ هاي خنثي ممكن است از تركيب رنگ هاي بسـيار محـدود ماننـد سياه ،سفيد و خاكستري تشكيل شده باشد و شامل رنگ كرم نيز مي باشد .

رنگ هاي خنثي در دنياي آراستگي محـيط از اهميـت بسـياري بـر خـوردار بـوده و كـاربردي هستند . خنثي بودن آنها به اين معناست كه مي توان به راحتي در كنار هر رنگ ديگري بدون احتمال وجود از دست رفتن زيبايي هر يك از ديگر رنگ ها ،تركيبي مناسب در فضا ايجاد كرد با توجه به آنكه اين رنگ ها نيز آرامبخش و ملايم هستند ، بـا پوشـش ديـوار بـا يكـي از آنهـا مي توان پس زمينه خوبي براي نصب تابلو ،نوار هاي چاپي و كاغذي ،پرده ها و بـه طـور كلـي ديوار كوبها فراهم آورد. اگر فضايي به قدري از لـوازم آراسـتگي پـر شـده باشـند كـه احسـاس آرامش را برهم ريزد ،يكي از راههاي ايجاد تعادل در محيط با حفظ همان وسائل ،رنگ آميـزي سطوح اصلي ويا تعويض پوشش هاي ثانويه مانند پرده ها و…. به يكي از رنگ هاي خنثي است

هنگامي كه قصد داريد قسمتي از فضا مانند يك ديوار ،درب ،پنجره ويا هـر خـورده ريـزي بـه طور كلي هر وسيله اي كه در محيط وجود دارد ،به محض ورود بيننـده بـه داخـل ، نظـر او را جلب نكند ، آنها را به يكي از رنگ هاي خنثي رنگ آميزي كرده ويا رنگ خنثي را در انتخـاب آنها در نظر بگيريد .

از اين خاصيت رنگ هاي خنثي براي رفع عيوب معمـاري و شكسـتگي هـا و فـرو رفتگـي هـا مي توان بهره زيادي كسب كرد ،به عنوان مثال ،با رنگ آميزي بخشي از فضا كه داراي مشـكل ساختاري است و شما نمي خواهيـد فـوري مـورد توجـه بيننـده قـرار بگيـرد ،توسـط يكـي از رنگ هاي خنثي به راحتي مي توانيد آن را در نظر اول بپوشانيد، بكارگيري رنگ هـاي خنثـي در محيط نيز با اهداف گونـاگون آراسـتگي آن آن از رنـگ هـاي خنثـي انتخـاب شـده اسـت مي توانيد داراي دو هدف باشد :

1 -جلب نظر بيننده به طرف اثر هنري تابلو ويا لوح كه در اينجا بـا نـور پـردازي ،ايـن تأكيـد بيشتر مي شود. 2 -تغيير فضاي يكنواخت با عنصري با رنگ آميزي گرم وانرژي دارتر. اگر نياز ولزوم به جلوه دادن فرورفتگي در كنار پنجره وپله مورد تأكيد باشد ،به طور قطع يـك ويا تركيبي از چند رنگ گرم را در كنار رنگ هاي ملايم وخنثي مي توان به كار گرفـت تـا بـه اين ترتيب نظر هربيننده در حال عبور از آن محيط را به خود جلب كند.

محمد مهدی ستوده :

رنگ‌ها در هنرهای نمایشی، طراحی دکور نمایش و حتی زندگی ما، نقش مهمی دارند و تاثیر بسزایی در شناخت و تجربه ما از محیط و اشیاء دارند. در دیدگاه محمد مهدی ستوده، رنگ‌ها به دو صورت مستقیم و غیرمستقیم در هنر و زندگی ما تأثیر می‌گذارند.

 

به عنوان مثال، رنگ‌های قرمز، نارنجی و زرد به عنوان رنگ‌های گرم تلقی می‌شوند که به شادی، انرژی و زندگی پویا اشاره دارند. در عین حال، رنگ‌های آبی، سبز و بنفش، به عنوان رنگ‌های سرد تلقی می‌شوند که به آرامش، صلابت و اعتماد به نفس اشاره دارند.

 

در هنرهای نمایشی، استفاده از رنگ‌ها به عنوان یک عنصر طراحی مهم است. رنگ‌ها می‌توانند شخصیت‌ها و محیط را به شکلی نمایان کنند که بدون استفاده از آنها امکان‌پذیر نبود. همچنین، در طراحی دکور نمایش نیز، استفاده از رنگ‌ها به شکلی است که تأثیر بسزایی در شناخت و تجربه مخاطب از نمایش دارد.

 

در تحلیل فیلم، شناخت روانشناسی رنگ می‌تواند به کاربردی بسیار بالا برسد. به عنوان مثال، استفاده از رنگ سرخ در فیلم‌های ترسناک، به دلیل نمایش دادن خون و خطر، تأثیر بسزایی در شناخت و تجربه مخاطب دارد. به طور کلی، رنگ‌ها می‌توانند به شکلی تأثیرگذار در شناخت و تجربه مخاطب از هنرهای نمایشی و زندگی باشند و نقش مهمی در طراحی و خلق اثرهای هنری داشته باشند.